Pęknięte naczynko w oku medycznie zwane jest wylewem podspojówkowym. Jest to jedna z najczęściej występujących dolegliwości w obrębie narządu wzroku. Popękane naczynka w oku w większości przypadków stanowią jedynie problem kosmetyczny, jednak czasem zdarza się tak, że mogą być objawem poważnych schorzeń. Dlaczego naczynka w oku pękają, tworząc nieestetyczną czerwoną plamkę? Czy są groźne dla oka i wzroku?
Pęknięte naczynko w oku - czym właściwie jest?
Pęknięte naczynko w oku w terminologii medycznej określane jest mianem wylewu podspojówkowego. Pojawia się wówczas, gdy małe, delikatne naczynia krwionośne spojówki zostaną przerwane. Wtedy następuje wylew krwi do ciała szklistego, co skutkuje pojawieniem się w obrębie gałki ocznej – głównie jej białej części, czerwonej, krwistej, bezbolesnej plamki o nieregularnym kształcie i różnym rozmiarze. Co więcej, do wynaczynienia w oku dochodzi najczęściej w godzinach nocnych, jednak nie są one powodem do niepokoju, ponieważ, podobnie jak siniaki na ciele, nie powodują problemów i z reguły wchłaniają się samoistnie. Przeciętnie spojówka na absorpcję krwi potrzebuje zwykle od 10 do 14 dni. Kiedy jest to niewielka plamka na gałce ocznej, nie należy panikować. Problemem mogą być – często mylone z wylewem podspojówkowym – intensywne przekrwienie oka, czyli schorzenie określane jako czerwone oko, powstające na skutek wystąpienia miejscowych zmian zapalnych. Pęknięcie naczynia spojówki nie jest także tym samym, co rozszerzone naczynko oka – bez przerwania jego ciągłości.
Czy pęknięte naczynka są niebezpieczne dla wzroku?
Pęknięte naczynko w oku, zwane potocznie również jako pęknięta żyłka w oku, to nic innego jak drobny wylew krwi do oka. Choć wygląda niepokojąco, w większości przypadków jest to stan zupełnie nieszkodliwy dla zdrowia oczu oraz samego wzroku. Krew gromadząca się pod spojówką zazwyczaj wchłania się samoistnie w ciągu kilku dni lub maksymalnie dwóch tygodni, nie pozostawiając żadnych trwałych skutków.
Warto jednak pamiętać, że choć pojedyncze pęknięte naczynko zazwyczaj nie stanowi zagrożenia, powtarzające się regularnie wylewy krwi do oka mogą świadczyć o poważniejszych problemach zdrowotnych. Jeżeli zauważysz, że pęknięta żyłka w oku pojawia się często lub towarzyszą jej inne objawy, takie jak ból, pogorszenie ostrości widzenia czy nadwrażliwość na światło, niezwłocznie skonsultuj się z lekarzem okulistą. Może być to bowiem sygnał chorób układu krążenia lub zaburzeń krzepnięcia krwi, które wymagają dalszej diagnostyki i leczenia.
Pęknięcie naczynka w oku – możliwe przyczyny
Pęknięte naczynko w oku może powstać na skutek tarcia, drażnienia lub uszkodzenia mechanicznego oka. W grupie ryzyka są również osoby, które noszą szkła kontaktowe. Popękane naczynka mogą być przyczyną nieprawidłowo dobranych lub użytkowanych w niehigieniczny sposób soczewek. Wylew podspojówkowy może stanowić także wynik zbyt długiego noszenia soczewek lub suchości oka. Wylewy mogą powstać również po zażyciu pewnych leków. Aspiryna i polopiryna z zawartością kwasu acetylosalicylowego, ale także inne niesteroidowe leki przeciwzapalne zwiększają ryzyko pojawienia się licznych krwawień: z nosa, jelit, żołądka, a także do mózgu i do oka. Związek ma tutaj też nagły wzrost ciśnienia tętniczego krwi, który może doprowadzić do pęknięcia naczynka w oku, co może być wynikiem:
- nadmiernego wysiłku fizycznego,
- kaszlu czy kichania,
- śmiechu,
- zaparćoraz wymiotów.
Osoby, których naczynia krwionośne nie są wystarczająco elastyczne, również zagrożone są częstym występowaniem plamek krwi na gałce ocznej. Wówczas tak zwane pajączki mogą pojawić się na całym ciele: na nosie, policzkach, na kończynach dolnych – nie tylko w obrębie gałek ocznych. O stanie naczyń krwionośnych decydują w dużej mierze uwarunkowania genetyczne, zaburzenia hormonalne, zaburzenia krążenia, schorzenia przewodu pokarmowego czy nadciśnienie tętnicze, a nawet czynniki emocjonalne. U kobiet w ciąży często mogą pojawiać się pęknięte naczynka w oku, ponieważ hormony ciążowe przyczyniają się do obrzęków w gałce ocznej. Osłabia to nie tylko naczynka, ale i wzrok ciężarnej. Osoby często zauważające u siebie takie wylewy podspojówkowe powinny skontrolować swój układ krzepliwości krwi oraz stężenie witaminy K w swoim organizmie. Może to świadczyć o zaburzeniach, ponieważ witamina K wspomaga funkcjonowanie białek niezbędnych do krzepnięcia krwi.
Inną chorobą, którą warto kontrolować w tym przypadku jest cukrzyca, czyli jedna z chorób, która wpływa na stan naczyń oczu. Szczególnie niebezpieczne dla pacjentów są powikłania po cukrzycy, wśród których najczęściej wymienia się angiopatię cukrzycową, która uszkadza naczynia oczu, i retinopatię, czyli uszkodzenia siatkówki związane z zaburzeniem funkcji naczyń oczu. Nie tylko cukrzyca powinna jednak przychodzić na myśl. Również nadciśnienie tętnicze i miażdżyca. Przy tych schorzeniach bowiem naczynia krwionośne często mają nieprawidłową budowę i stają się kruche, co sprzyja ich pękaniu. Jako ostatnią z przyczyn wynaczynień w oku można wymienić wytworzenie się otworu w siatkówce, co może świadczyć o odwarstwieniu siatkówki. Do przedarciowego odwarstwienia siatkówki może dojść w wyniku urazu mechanicznego, któremu towarzyszy nadmierne przyleganie ciała szklistego do siatkówki.
Pęknięte naczynka w oku - metody leczenia
W przypadku jednokrotnego powstania wylewu podspojówkowego bądź pojawianiu się krwiaczków raz na jakiś czas nie należy panikować. Mogą one powstać z błahych powodów. Jeśli jednak sytuacja zdarza się nagminnie, a dodatkowo odczuwamy objawy, które mogą być związane z innymi schorzeniami albo świadczyć o zajęciu innych układów ciała, należy niezwłocznie udać się do lekarza pierwszego kontaktu, który skieruje nas do odpowiedniego specjalisty w celu podjęcia dodatkowych badań diagnozujących.
Pęknięte naczynko w oku zwykle wchłania się samoistnie w ciągu 10-14 dni od pęknięcia, dlatego u większości osób nie wymaga stosowania leczenia objawowego. Osoby, które leczą się na choroby ogólnoustrojowe, powinny dodatkowo zasięgnąć opinii lekarza prowadzącego, ponieważ wylewy mogą świadczyć o źle dobranej farmakoterapii. U osób, u których doszło do wylewu podspojówkowego w wyniku urazu, powinna zostać przeprowadzona ultrasonografia oka, która pozwoli stwierdzić, czy wylew jest związany z odwarstwieniem siatkówki. Może się zdarzyć, że krew z pękniętego naczynka nie ulega samowchłonięciu. Wówczas jedynym sposobem na usunięcie wylewu jest witrektomia - zabieg chirurgiczny, który polega na usunięciu krwotoku z ciała szklistego oka.
